Instrumento do día

Frautas de embocadura en bisel: os pitos

Entramos agora a falar doutro tipo de frautas moi diferentes das traveseiras. Tecnicamente denomínanse frautas rectas, pois o seu extremo proximal ou superior introdúcese na boca do tocador que a suxeita cara adiante e abaixo coas dúas mans. Tamén se denominan frautas de bisel porque o aire que sae da boca do tocador é dirixido mediante un conduto labrado no extremo proximal do instrumento, o aeroduto, contra un borde afiado, o bisel, que se talla nunha xaneliña no lateral do tubo. Este tipo de frautas pertencen todas ao grupo 421.22 da clasificación técnica de Hornbostel e Sachs e son instrumentos moi antigos. José Miguel de Barandiarán achou preto de Gernika en 1960 unha especie de frauta feita de corno de cervo que pode emitir ata catro sons e que está datada hai uns 8000 anos ¹.

En Galicia calquera tipo de frauta de bisel é denominada xenericamente pito, malia que tamén achamos as denominacións de chifre ou xipro (A Fonsagrada). Como sucede con moitos outros instrumentos musicais, non é ata o dicionario de Valladares (1884) onde pito aparece definido como instrumento musical por primeira vez: “1. Pollo de Gallina. 2. Especie de silbato”. Marcial Valladares achega ademais este exemplo tirado … Ler máis